2022 жылдың қысында және 2023 жылдың көктемінде Еуропада көптеген қайғылы оқиғалар орын алу мүмкін. Себебі, Еуропа халқының қаржылық және саяси тұрғыдан қаншалықты төзімді екені туралы көптеген болжамдар айтылып отыр. Әзірге еуропалықтар үшін газ бен электр қуатының бағасы шамалап өсуде, бірақ жақын арада жағдай күрт өзгеру мүмкін, деп хабарлайды Qazaqpress Bizmedia.kz-ке сілтеме жасап.
Еуропада газ бен электр қуатының бағасы кімдер үшін қымбаттауда?
Қазіргі таңда электр қуатының бағасы әжептеуір өсіп кеткен. Екі жылдың ішінде оның бағасы 53%-ке, ағымдағы жылы 40%-ке өсті. Бұл тарихтағы ең биік көрсеткіштер. 1995 жылдан 2020 жылға дейін – он бес жылда электр қуатының бағасы 74%-ке өскен.
Газдың да бағасы жылдам әрі қарқынмен өсуде. Ағымдағы жылы газдың бағасы 63%-ке, екі жылда 87%-ке өскен, ал 1995-2020 жылдар аралығында жиынтық өсім 96%-ті құрады.
Жағдай өзгеретін күн туа ма?
Газ бен электр қуатының осыншама процентке қымбаттағаны өте әсерлі көрінгенмен, қазіргі көтерме тауарлардың бағасына көз салсақ, болашақтағы перспективалар аса қорқынышты емес сияқты. Негізі, 2022 жылдың соңына қарай соңғы екі жылда талай рет өзгерген бағаның көрсеткіштері 1995 жылдан 2020 жылға дейінгі бағаның өсімімен тең болады. Оқиғаның негізгі серпіні әлі алда.
Қазіргі уақытта энергия шығындарын желілік компаниялар, электр компаниялары, өнеркәсіптік компаниялар және Еуропа үкіметтері өтеуде.
Егер экономика осы жолмен ары қарай баса берсе, ерте ме, кеш пе шыдамы таусылып, тоза бастайды. Математикалық сәйкестіктер мен экономикалық баланс бәрін де қуып жетеді, ал шығындар бүкіл экономикалық агенттерді моншақ тізбегіндей аралап шығып, ақыры халықтың да тынысын тарылту мүмкін. Барлығы тек уақыт еншісінде.
Енді не болмақ?
Еуростат шығын көрсеткіштерінің күрт өзгеруіне байланысты тұтыну бағасының индексі құрылымындағы электр энергиясы мен газдың салмағын қайта қарауға мәжбүр болады. Бұл алдағы 6-12 айға дейін ресми инфляция көрсеткішінің артуына алып келу мүмкін.
Әзірге жағдай тұрақты, жұмыс жүріп жатыр. Ал, еуропалық саясаткерлер барлық проблеманы шеберлікпен «ресейлік агрессияға» жабуда, бірақ қарны аштың құлағы бітеу демекші, жағдай ушыққанда телевизордың төзімі қаншалықты ұзаққа шыдайды екен?
Қазіргі жағдай бірте-бірте жел толған шар сияқты жарылу мүмкін, өйткені еуропалықтар аталмыш геосаяси қиындықтардың кесірінен өзін жайсыз сезінуде. Ұран айтып мақтану бір бөлек, ал электр қуатының есеп-қисаптары қиындықпен орнатылған балансты қақ айырғаны бөлек әңгіме.
Сіз жаңалықтар туралы не ойлайсыз