Жоғары білімсіз жұмысқа орналасу: Сұранысқа ие кәсіби машық пен қол еңбегін қажет ететін жұмыстар
Күздің басы – дәстүрлі түрде жұмыс іздеудің ең белсенді кезеңі; жазғы тыныштықтан кейін компаниялар қалыпты жұмыс ырғағына оралып, штаттарын кеңейтеді және уақытша тоқтатылған бос жұмыс орындарын толтырады. Айта кетерлігі, барлық жұмыс ұсыныстары жоғары білімді талап етпейді. Нарықта практикалық дағдылары, тәжірибесі және жұмысқа кірісуге дайындығы бағаланатын мамандарға тұрақты сұраныс сақталуда.
OLX Қазақстан сараптамалық тобы танымал кәсіби машық пен қол еңбегін қажет ететін рөлдер бойынша жұмыс хабарландыруларының көлемін талдап, үміткерлерге ұсынылатын медианалық жалақы мөлшерін қарастырды. Зерттеуге жүргізушілер, сатушылар, аспаздар, құрылысшылар, дәнекерлеушілер, электриктер, қойма қызметкерлері, тігіншілер және автомеханиктерге арналған бос жұмыс орындары енгізілді.
Жүргізушілер: бос жұмыс орындары бойынша көшбасшылар
Зерттеу барысында жүргізушілік қызмет ең жоғары сұранысқа ие санат ретінде анықталды. Хабарландыруларда көрсетілген жүргізушілердің медианалық айлық жалақысы шамамен 390 000 теңгені құрады. Нақты табыс жүргізуші куәлігінің санаты, тәжірибе, жұмыс кестесі, көлік түрі және жұмыстың нақты сипаты сияқты факторларға байланысты өзгеруі мүмкін. Жұмыс берушілер жүргізушілерді тұрақты жұмысқа да, көлікпен байланысты нақты тапсырмаларды орындауға да іздейді.
Ұсыныстардың көптігі бұл мамандықтың еңбек нарығындағы ең кең таралған кәсіптердің бірі болып қала беретінін көрсетеді. Белгілі бір жүргізушіге деген сұраныс көбінесе оның қажетті санаттағы жүргізуші куәлігінің болуына және практикалық тәжірибесіне байланысты.
Сатушылар мен аспаздар: жұмыс орындары көп ұсынылатын санаттар
Сатушылар хабарландыру саны бойынша екінші орынға ие болды. Бұл хабарландыруларда ұсынылған медианалық айлық жалақы шамамен 229 000 теңгені құрады.
Бөлшек сауда саласы жұмыс орындарын ұсынудың негізгі көзі болып қала береді; мұнда жұмыс берушілер қарым-қатынас жасау дағдысына, жауапкершілік сезіміне және тұтынушылармен жұмыс істеуге дайындыққа басымдық береді. Көптеген осындай рөлдер үшін алдыңғы тәжірибе құпталғанымен, жоғары білімнің болуы міндетті талап емес.
Аспаздар үшінші орынға ие болды, олардың медианалық айлық жалақысы шамамен 270 000 теңгені құрады. Аспаздарға деген сұраныс кафелер, мейрамханалар, асханалар, жеткізу қызметтері және басқа да қоғамдық тамақтандыру орындары тарапынан туындайды.
Аспаз мамандығында ресми білім мен кәсіби дағдылар маңызды рөл атқарады.
Құрылысшылар мен дәнекерлеушілер: практикалық дағдыларға сұраныс
Құрылыс саласы – тағы бір маңызды сектор. Құрылысшыларға ұсынылған медианалық жалақы айына шамамен 315 000 теңгені құрады.
Күз – құрылыс нарығы үшін шешуші кезең, өйткені компаниялар суық түскенге дейін белгілі бір жұмыстарды аяқтауға тырысады. Нәтижесінде, практикалық дағдылары бар мамандарға деген сұраныс көбінесе жоғары болып қала береді. Мамандық түріне қарай жұмыс берушілер әртүрлі профильдегі қызметкерлерді – әмбебап мамандардан бастап, құрылыс пен әрлеу жұмыстарының нақты түрлеріне маманданғандарға дейін – іздейді.
Рейтингте келесі орынды дәнекерлеушілер иеленді; айта кетерлігі, бұл санаттағы медианалық жалақы талданған мамандықтар арасындағы ең жоғары көрсеткіштердің бірі болды – айына шамамен 412 000 теңге.
Осылайша, бос жұмыс орындарының саны мен ұсынылатын жалақы деңгейі әрқашан тікелей өзара байланысты бола бермейді. Дәнекерлеушілерге деген сұраныс жүргізушілерге қарағанда шамамен алты есе аз болғанымен, бұл мамандық бойынша орташа жалақы айтарлықтай жоғары. Мұндай айырмашылықты біліктілік талаптарымен, арнайы дағдылардың қажеттілігімен және жұмыстағы жауапкершілік деңгейімен түсіндіруге болады.
Электриктер мен автомеханиктер: бос орындар аз, бірақ жалақы жоғары
Электриктер үшін айлық медианалық жалақы шамамен 375 000 теңгені құрады. Бұл – арнайы практикалық құзыреттіліктердің жоғары білім туралы дипломнан маңыздырақ бола алатын мамандықтардың тағы бір мысалы.
Электриктер құрылыс пен жылжымайтын мүлікті күтіп ұстаудан бастап, өнеркәсіп пен жабдықтарды жөндеуге дейінгі кең ауқымды салаларда сұранысқа ие. Жұмыс қатаң біліктілік және қауіпсіздік стандарттарын сақтауды талап ететіндіктен, жұмыс берушілер тәжірибе мен кәсіби даярлыққа үлкен мән береді.
Автомеханиктер санатындағы айлық медианалық жалақы шамамен 400 000 теңгені құрады. Жаппай сұранысқа ие мамандықтармен салыстырғанда бос жұмыс орындарының саны салыстырмалы түрде аз болғанына қарамастан, табыс деңгейі сатушылар, аспаздар және қойма қызметкерлеріне қарағанда жоғары болып шықты.
Тізімді қойма қызметкерлері мен тігіншілер түйіндейді
Бұл санаттағы айлық медианалық жалақы шамамен 299 000 теңгені құрады. Бөлшек сауда, жеткізу қызметтері мен электронды коммерцияның өсуіне байланысты қоймадағы жұмыс орындарына сұраныс сақталып отыр.
Мұндай жұмыстардың көбі егжей-тегжейге мән беруді, физикалық төзімділікті, жауапкершілік сезімін, сондай-ақ тауарлармен жұмыс істеу және тауар қорларын есепке алу дағдыларын талап етеді.
Тігіншілердің орташа айлық жалақысы шамамен 300 000 теңгені құрады. Жұмыс берушіге және нақты міндеттерге байланысты үміткерлерден әртүрлі маталармен және жабдық түрлерімен жұмыс істеу дағдылары, сондай-ақ дәлдік пен тапсырысты орындаудың белгіленген жылдамдығын сақтау қабілеті талап етілуі мүмкін.
Қыркүйек айындағы еңбек нарығы жоғары білімнің болмауы мансап бастауға және лайықты табыс табуға мүмкіндіктердің жоқтығын білдірмейтінін көрсетеді. Бірқатар мамандықтар бойынша жұмыс берушілер нақты дағдыларға, тәжірибеге және практикалық міндеттерді орындауға дайындыққа басымдық береді.
Бизнес тарапынан мұндай мамандарға деген жоғары сұраныс университет дипломын алудың орнына қолданбалы дағдыларды меңгеруге негізделген мансап жолын таңдағандар үшін мол мүмкіндіктер туғызады.