Марат Жунусов, Kazdream Қазақстандық IT-холдингінің өкілі, Astana Hub қатысушысы, Сербия Республикасының Президенті Александр Вучичтің алдында жасанды интеллект және телекоммуникациялық дерекқорда ұлттық ауқымдағы инновациялық антифрод-жүйесін ұсынып, презентациямен сөз сөйледі.
Цифрлық алаяқтық мәселесі әлемнің барлық елдері үшін өткір тұр.
Қазақстанда алаяқтықтан келтірілген залал 2025 жылы 71 млрд теңгеге дейін жетті. Сербияда, Global Organized Crime Index деректері бойынша, жыл сайынғы шығындар €50 милллионнан асады, ел халқының 28%-ы алаяқтық сызбаларының құрбаны болғанын айтады.
Жаһандық ахуал одан да алаңдатарлық: Global Anti-Scam Alliance (GASA) деректері бойынша, 2024 жылы бүкіл әлем бойынша алаяқтықтан шығындар $1,03 триллионнан
асты. TransUnion H2 2025 Global Fraud Trends есебіне сәйкес, дүниежүзіндегі компаниялар алаяқтық салдарынан орта есеппен жылдық кірістің 7,7%-ын жоғалтты. Global Anti-Scam Alliance / Feedzai есептері дүниежүзіндегі ересектердің 57%-ы алаяқтыққа тап болғанын және 23%-ы ақшалай қаражатын жоғалтқанын көрсетеді.
«Қаржылық алаяқтық бүкіл әлемдегі қарапайым азаматтарға әсер ететін жаңа пандемияға айналды. Бұл енді банктік мәселе ғана емес — бұл ұлттық цифрлық қауіпсіздік үшін сын-қатер», — деп атап өтті Марат Жунусов.
Шешімі: алаяқтық орын алғанға дейін оның алдын алатын AI—платформа
Ұсынылған жүйе — банктер, байланыс операторлары, бүкіл елдің реттеуші органдары қосылатын ұлттық шешім қабылдау платформасы. Тек транзакция өлшемшарттарын талдайтын дәстүрлі құралдарға қарағанда, Kazdream шешімі телекоммуникация деректері мен жасанды интеллекттің күшін пайдаланып, транзакцияның алаяқтық екенін немесе азаматқа зиянкестер манипуляция жасап жатқанын бірден анықтау үшін жұмыс істейді.
Жүйе цифрлық контекст деңгейінде жұмыс істейді:
- Телеком—белсенділікті талдау: күдікті қоңыраулар, SIM-картаны кенет ауыстыру, клиенттің іс-әрекеттеріндегі ерекшеліктер
- AI-модельдер: транзакцияның алаяқтық екенін немесе азаматтың манипуляцияға ұшырағанын бірден анықтайды
- Нақты уақыт: осы технологияның арқасында банктер күдікті әрекеттерді бірден бұғаттай алады
Шын мәнінде, бұл банктер мен байланыс операторларын азаматтарды қорғаудың бірыңғай жүйесіне біріктіретін салааралық инфрақұрылым.
«Жүйе алдын-алу мақсатында жұмыс істейді — ол залал келтірілгенге дейін оның алдын алады», — деп атап өтті Марат Жунусов.
Жоғары деңгейдегі презентация бастаманың стратегиялық сипатын көрсетеді. Қазақстан үшін бұл технологиялық көшбасшылықтың және өз әзірлемелерінің экспорттық әлеуетінің көрінісі болып табылады. Осы жоба болашақта екі ел арасындағы цифрлық трансформация, қаржылық қауіпсіздік және жасанды интеллект саласындағы құзыреттермен алмасу салаларындағы халықаралық технологиялық әріптестіктің бір бөлігіне айнала алады.
Компания туралы
Kazdream — Қазақстанның ірі IT-холдингтерінің бірі: 800+ қызметкер, 70+ технологиялық өнім, 11 елге экспорттау. Kazdream – Astana Hub халықаралық инновациялық кластерінің қатысушысы болып табылады. Компания ұлттық ауқымдағы цифрлық экожүйелерді қалыптастыра отырып, мемлекет, қаржы секторы және телекоммуникация операторлары үшін инфрақұрылымдық шешімдерде мамандандырылған. 2025 жылғы шілдеде Қазақстанда суперкомпьютерге қолжетімділік ашылды, бұл компанияға генеративті ЖИ-ті өз жобаларына енгізуге мүмкіндік берді. Антифрод жүйесі — бұл серпілістің алғашқы нәтижелерінің бірі.
Д/ж алаяқтық бойынша деректер көздері: Global Anti-Scam Alliance. (2024). Global State of Scams Report: TransUnion. (2025). H2 2025 Global Fraud Trends Report: Global Anti-Scam Alliance/Feedzai. (2025). Global State of Scams 2025
Сіз жаңалықтар туралы не ойлайсыз