2025 жылғы 12 желтоқсанда Almaty Management University-де (AlmaU) «Қоғамдық сенім және әлеуметтік капитал» атты VI халықаралық конференциясы өтті. Іс-шара жастар арасындағы сенім деңгейіне және жаңа буынның әлеуметтік капиталын қалыптастыруға қатысты тәжірибе, зерттеулер мен практикалық әзірлемелер алмасудың маңызды алаңына айналды. Конференция барысында жастар саясатының перспективалары, жасанды интеллекттің сенімге әсері, азаматтық қатысудың жаңа формаларының пайда болуы, сондай-ақ әртүрлі ұрпақтардың институттарды қабылдауындағы айырмашылықтар талқыланды.
AlmaU университетінің Президенті Асылбек Қожахметов қатысушыларға арнап құттықтау сөз сөйледі:
«Алты жыл қатарынан біз осы тақырыпқа адал келеміз. Осы уақыт ішінде конференциямыз бір реттік ғылыми шара форматынан шығып, жаңа деңгейге көтерілді. Біз билік, бизнес және қоғам бірін-бірі тыңдауды үйренетін тұрақты платформаға айналдық. Шын мәнінде, осы конференцияның өзі – біздің жинақталған әлеуметтік капиталымыз».
Қазақстан Республикасының ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек құттықтау сөз жолдады:
«Конференцияның халықаралық мәртебесін ерекше атап өтемін. Бұл алаңда ғалымдар, зерттеушілер, сарапшылар, азаматтық қоғам өкілдері, журналистер және ең бастысы – белсенді жастар бірлесіп жұмыс істейді. Қазіргі күрделі жағдайда мемлекет, академиялық орта және азаматтық сектордың күш біріктіруі аса маңызды. Ортақ мақсатқа қол жеткізу – тек білімді, деректерді және түрлі кәсіби көзқарастарды бір арнаға тоғыстырған кезде мүмкін. AlmaU осы біріктіруші ортаны қалыптастыруда ұзақ жылдар бойы жүйелі еңбек етіп келеді. Университеттің зерттеулері қоғамдық көңіл-күйді, саяси институттарға көзқарасты, ақпараттық мінез-құлықты және әлеуметтік капиталды талдауда маңызды бағдарға айналды. Министрлік бұл жұмысты жоғары бағалайды және оны еліміздегі сенім мәдениетін дамытуға қосылған елеулі үлес деп санайды».
Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының Төрағасы Мәулен Әшімбаев:
«Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев маңызды мәселелерді талқылауға білікті сарапшылар мен кәсіби мамандарды тарту мәселесіне үнемі баса мән беріп келеді. Бұл ретте Алматы Менеджмент универтитеті ұйытқы болған осындай ауқымды іс-шаралар айрықша мәнге ие. Әлеуметтік капитал — тек экономика мен саясатта ғана емес, қоғамдық өмірдің барлық саласында өзекті рөл атқаратын маңызды ресурс ».
Конференция аясында қатысушылар жастардың әлеуметтік капиталына қатысты негізгі мәселелерді, Қазақстанның әлемдік беделді рейтингтердегі орнын, даму мүмкіндіктерін және жастар ортасындағы қоғамдық сенімді нығайтуға бағытталған түрлі тәсілдерді талқылады.
Keynote speaker ретінде Қытайдың Гонконг университеті, Шэньчжэнь қаласының профессоры Чэнь Цзе сөз сөйледі. Ол «Қытай ерекшеліктеріне ие әлеуметтік капитал: тұжырымдау, өлшемдер және өлшеу әдістері» тақырыбында баяндама жасады.
«Control versus trust: болашақ жастар күн тәртібін не қалыптастырады?» атты бірінші панельдік сессияны «TALAP» қолданбалы зерттеулер орталығының бас экономисі Рахым Ошақбаев модерациялады. Сессия жаңа буынның болашағына арналды. Спикерлер қатарында SDU профессоры Аида Байқараева, «Ояң, Қазақстан» қоғамдық-саяси қозғалысының теңқұрушысы, саясаттанушы Димаш Әлжанов, ҚР Президенті жанындағы ҚСЗИ-дің саяси зерттеулер бөлімінің жетекші ғылыми қызметкері Нурдаулет Зәтілла, «ҚҚДИ», КЕАҚ Қоғамдық үдерістерді зерттеу орталығының жетекшісі Риззат Тасым, AlmaU Халықаралық Қатынастар Институтының профессоры Владимир Рыжков болды.
Талқылау барысында қазіргі жағдайдағы сенімді қалыптастыру, елдің рейтингілік көрсеткіштері, жастар арасында әлеуметтік капиталды нығайту, сондай-ақ кадрлық әлеуеттің ел ішінде сақталуын қамтамасыз ету үшін өмір сапасы мен білім беру жүйесінің қолжетімділігінің рөлі сияқты мәселелер қарастырылды.
Панельдік сессиядан кейін AlmaU Trust Barometer 2025 жобасының негізгі нәтижелері ұсынылды. Биылғы жылы жастардың сенім индексіне ерекше назар аударылды. Деректер қызықты. Мысалы, жастар әлеуметтік желілерде өмір сүргендерімен (қамтылу деңгейі 85%), бірақ оларға ең аз сенім білдіреді. Жастардың дерлік жартысы өзгерістерді талап етеді, алайда 40%-нан астамы өздерінің бірдеңеге ықпал ете алатынына сенбейді. Жастардың 70%-нан астамы өзгерістердің басты қозғаушы күші ретінде білім беруді атайды. Тұрақты сенімді сақтайтын жалғыз институт ретінде университеттер қалуда.
Екінші панельдік сессия “Жастар және саясаттағы қатысу: апатия мен белсенділіктің арасында” тақырыбында өтті. Сессияны Paper Lab директоры, AlmaU зерттеушісі Серік Бейсембаев модераторы болды. Дискуссияға қатысқан спикерлер: Шолпан Абдихалықова, Алматы қаласындағы Respublica партиясының төрайымы; Дина Шарипова, Назарбаев Университетінің профессоры; Надежда Трубова, British Council білім беру бағдарламаларының жетекшісі; Эльмира Караманова, «KOMUNITIPLUS» ҚҚ жетекшісі; Шұғыла Кылыбаева, аналитик-зерттеуші; Айнель Әмірхан, журналист-подкастер, OY-DETOX авторы; Андрей Ворчик, мінез-құлық экономикасы зертханасының стажер-зерттеушісі, НИУ ВШЭ.
Талқылау барысында жастардың елдегі саяси процестерге қатысуға ниеті, жаңа медиа құралдарының жастардың саяси мәдениетіне әсері, сондай-ақ партиялар мен институттардың жас сайлаушылардың сенімін қалай жаулай алатыны мәселелері қарастырылды.
Конференция демографиялық саясат мәселелері бойынша тәуелсіз сарапшы Алексей Ракшаның “Қазақстан жастарының демографиялық портреті” тақырыбындағы баяндамасымен және маркетолог, ұрпақтар мәселелерінің зерттеушісі Данияр Қосназаровтың “Неліктен қазақтар көш басында? Қазіргі креативті толқынның негізгі қозғаушы күштері” атты сөзімен аяқталды.
AlmaU Trust Barometer 2025 зерттеуінің нәтижелері жақын уақытта AlmaU сайтында жарияланатын болады.
Сіз жаңалықтар туралы не ойлайсыз