Қазақстанда қыркүйек айы дәстүрлі түрде жүргізушілерге деген сұраныс күрт артатын кезең болып саналады. Жазғы тыныштықтан кейін жұмыс күндері қайта басталады: ата-аналар балаларын мектепке және үйірмелерге қауіпсіз жеткізетін жүргізушілерді белсенді іздейді, компаниялар тасымалдау көлемін ұлғайтады, ал қала тұрғындары кептелістерде кешікпеу үшін жиі такси шақырады. Бұл еңбек нарығына да әсер етеді: жүргізушілерге арналған бос орындар көбейеді, ал жұмыс берушілер толыққанды вахтадан бастап қосымша табысқа дейін түрлі жұмыс форматын ұсынады.
Күз басындағы сұраныстың өсуі
OLX Қазақстанның талдау қызметінің деректеріне сәйкес, қыркүйекте жүргізушілерге арналған бос жұмыс орындарының саны айтарлықтай артқан. Жұмыс берушілер толық күн бойынша істейтін жұмысшылардан бастап түнгі ауысымдағы уақытша жұмыскерлерге дейін әртүрлі форматта қызметкерлерді белсенді іздеуде.
Мәселен, 2025 жылдың қыркүйегінде Астанада орташа жалақысы шамамен 425 000 теңге болатын 99 мыңнан астам бос орын жарияланған. Ұқсас сұраныс өсімі Алматыда да байқалады: 2025 жылы жарияланымдар саны 138 мыңнан асып, орташа жалақы 380-400 мың теңге көлемінде сақталып отыр.
Өңірлердегі жүргізушілер жалақысы
Әдетте Алматы мен Астана бос орындар саны мен орташа жалақы деңгейі бойынша алдыңғы қатарда болғанымен, жалақы мөлшері өңірге және жұмыс форматына қарай айтарлықтай өзгереді:
• Қарағанды облысы: жалақы бойынша көшбасшылардың бірі. 2025 жылдың тамызында ауысымдық кестеде табыс 650 000 теңгеге дейін жетсе, толық жұмыспен қамтылуда – 1 150 000 теңгеге дейін көтерілген.
• Қостанай облысы: жүргізушілердің жалақысы 275 000-нан 600 000 теңгеге дейін ауытқып, бос орындар саны 21 мыңнан асты.
• Маңғыстау облысы: 2025 жылдың тамызында жүргізушілердің орташа табысы 315 000-475 000 теңге болды, бірақ ішінара жұмыспен қамтылуда 30 500 теңге көлеміндегі символикалық ұсыныстар да кездескен.
• Жамбыл облысы: ұсыныстар 195 000-нан 550 000 теңгеге дейін өзгерген, бірақ бос орындар саны салыстырмалы түрде аз – тоғыз мыңнан сәл ғана асқан.
• Атырау облысы: орташа есеппен жүргізушілер 175 000-490 000 теңге таба алады.
Осылайша, бір облыстың ішінде жалақы айырмашылығы бес есеге дейін жетуі мүмкін, бұл жұмыс форматына байланысты.
Жұмыс кестесі мен форматтары
Жүргізушілер үшін бірнеше жұмыс форматы қолжетімді:
• Толық жұмыспен қамту: ең сұранысқа ие формат. Мысалы, Павлодар облысында жалақы – 300–325 мың теңге, Шығыс Қазақстанда – 300 мың теңгеден басталады, Шымкентте – шамамен 310 мың теңге.
• Жартылай жұмыспен қамту: жұмысты үйлестіруге мүмкіндік береді, алайда мұнда жалақы жиі жоғарырақ. Қарағанды облысында 2025 жылдың тамызында part-time форматында рекордтық 1,15 млн теңге тіркелген.
• Түнгі ауысымдар: Алматыда орташа жалақы 450 000 теңге болып, бос орындар саны 4 мыңнан асты.
• Тұратын жері бар жұмыс: солтүстік және батыс өңірлерде сұранысқа ие. Ақмола облысы мен Маңғыстауда 550 000 теңгеге дейін, ал Қостанайда шамамен 275 000 теңге ұсынылған.
• Жобаға тартылу және тағылымдамалар: сирек кездеседі, бірақ жаңадан келгендерге кәсіпке кіруге мүмкіндік береді. Астанада тағылымдама үшін 225 000 теңге ұсынылса, Алматыда жобалық жұмыс бойынша 595 000 теңгеге дейін табыс табуға болады.
Жалақыға әсер ететін факторлар
Жүргізушінің табысы бірнеше факторға тәуелді:
1. Өңір – мегаполистерде ұсыныстар көп, бірақ бәсекелестік те жоғары.
2. Жұмыс форматы – қолайсыз кесте (вахта, түнгі ауысым, үйден тыс жерде тұру) болған сайын ставка да жоғары.
3. Бос орындар саны – сұраныс ұсыныстан асқан жағдайда жұмыс берушілер жалақыны арттырады.
4. Маусымдық ерекшелік – қыркүйек дәстүрлі түрде жүргізушілерді жалдау бойынша ең белсенді ай.
Қыркүйектегі еңбек нарығы жүргізуші мамандығының әлі де сұранысқа ие әрі икемді екенін көрсетіп отыр. Бос орындар көбейіп, жалақы өсіп, жұмыс берушілер әртүрлі жұмыс форматын ұсынады.
Тұрақты табыс іздейтіндер үшін ірі қалалардағы толық жұмыспен қамтылған ұсыныстар тиімді. Түнде жұмыс істеуге немесе вахтаға шығуға дайындар үшін жалақы айтарлықтай жоғары.
Дегенмен тек хабарландырудағы сандарды ғана емес, жанармайға, көлікті күтіп-ұстауға және еңбек жағдайларына кететін нақты шығындарды да ескерген жөн.
Сіз жаңалықтар туралы не ойлайсыз